SG1


Menu



Đài Tưởng Niệm

Thuyền Nhân

Việt Nam

Tiếp Theo...

* CẦU NGUYỆN VÀ TƯỞNG NIỆM NGÀY THUYỀN NHÂN VIỆT NAM NĂM 2016 TẠI NAM CALI


* 40 NĂM QUỐC HẬN LỄ TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN, BỘ NHÂN ĐÃ BỎ MÌNH TRÊN ĐƯỜNG TÌM TỰ DO


* 30 THÁNG TƯ, TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN (Vi Anh)


* BI SỬ THUYỀN NHÂN (Nguyễn Quốc Cường)


* BIỂN ĐÔNG LỤC BÌNH TRÔI


* CÁI GIÁ CỦA TỰ DO


* CÁNH BÈO BIỂN CẢ (Văn Qui)


* CÂU CHUYỆN CẢM ĐỘNG VỀ CON TÀU MANG SỐ MT065


* CẦU SIÊU BẠT ĐỘ TẠI ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM WESTMINSTER


* CHUYỆN KỂ HÀNH TRÌNH BIỂN ĐÔNG (Nhiều Tác Giả)


* CHỨNG TÍCH ĐỂ ĐỜI: ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN (Vi Anh)


* CHUYẾN VƯỢT BIÊN ĐẪM MÁU (Mai Phúc)


* CHUYẾN VƯỢT BIỂN HÃI HÙNG


* CON ĐƯỜNG TÌM TỰ DO (Trần Văn Khanh)


* CÒN NHỚ HAY QUÊN (Nguyễn Tam Giang)


* DẠ TIỆC VĂN NGHỆ "LỜI NGUYỆN GIỮA BIỂN ĐÔNG" THÀNH CÔNG NGOÀI DỰ KIẾN CỦA BAN TỔ CHỨC


* ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN (Việt Hải)


* ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN TẠI QUẬN CAM (Vi Anh)


* ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM: BIỂU TƯỢNG THIÊNG LIÊNG CỦA NIỀM KHÁT VỌNG TỰ DO VÀ NHÂN QUYỀN


* ĐÊM DÀI VÔ TẬN (Lê Thị Bạch Loan)


* ĐI VỀ ĐÂU (Hoàng Thị Kim Chi)


* GALANG: BIA TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM BỊ PHÁ BỎ


* GALANG MỘT THỜI - MỘT ĐỜI (Nguyễn Mạnh Trinh)


* GIÁNG NGỌC PHỎNG VẤN NHÀ THƠ THÁI TÚ HẠP VÀ NỮ SĨ ÁI CẦM VỀ LỄ KHÁNH THÀNH ĐTNTNVN


* GIỌT NƯỚC MẮT CHO NGƯỜI TÌM TỰ DO (Lê Đinh Hùng)


* HẢI ĐẢO BUỒN LÂU BI ĐÁT


*"HÀNH TRÌNH BIỂN ĐÔNG: TỰ DO, MỘT NHU CẦU THIẾT YẾU, ĐÁNG ĐỂ TA ĐI TÌM"


*HÀNH TRÌNH GIAN NAN TÌM TỰ DO  


* HÀNH TRÌNH TÌM CON NƠI BIỂN ĐÔNG


* HÌNH ẢNH MỚI NHẤT CHUẨN BỊ KHÁNH THÀNH VÀO THÁNG 04-2009


* HÒN ĐẢO BỊ LÃNG QUÊN (Meng Yew Choong)


* HỘI ĐỒNG THÀNH PHỐ VINH DANH ỦY BAN THỰC HIỆN ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM


* HỘI ĐỒNG THÀNH PHỐ WESTMINSTER THÔNG QUA NGHỊ QUYẾT “NGÀY THUYỀN NHÂN VIỆT NAM”


* KHÁNH THÀNH ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM TẠI NAM CALI


* KHẮC TÊN TRÊN BIA TƯỞNG NIỆM (Việt Hải)


* LÀN SÓNG THUYỀN NHÂN MỚI


* LỄ ĐỘNG THỔ KHỞI CÔNG XÂY DỰNG ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM


* LỄ KHÁNH THÀNH TRỌNG THỂ ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VIỆT NAM TẠI QUẬN CAM


* LỄ TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN TỔ CHỨC TRANG NGHIÊM TẠI NGHĨA TRANG WESTMINSTER MEMORIAL PARK


* LÒNG NHÂN ÁI (Tâm Hồng)


* LỜI NGUYỆN GIỮA BIỂN ĐÔNG (Thơ Thái Tú Hạp)


* MEMORIAL TO BOAT PEOPLE WHO DIED TO BE DEDICATED SATURDAY


* MỘT CÁI GIÁ CỦA TỰ DO (Trần Văn Hương)


* MƠ ƯỚC "MỘT NGÀY TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN" ĐÃ TRỞ THÀNH SỰ THẬT


* NGÀY THUYỀN NHÂN VIỆT NAM NĂM THỨ 5


* "NGÀY THUYỀN NHÂN VIỆT NAM" TỔ CHỨC TRỌNG THỂ TẠI WESTMINSTER


* NGƯỜI PHỤ NỮ SỐNG SÓT SAU CHUYẾN VƯỢT BIỂN KINH HOÀNG


* NHỮNG CHUYỆN HÃI HÙNG CỦA THUYỀN NHÂN (Biệt Hải)


* NHỮNG NGƯỜI ĐÃ CHẾT ĐỀU CÓ THẬT (Ngô Dân Dụng)


* NHỮNG THÁNG NGÀY YÊU DẤU NƠI HOANG ĐẢO (Tuấn Huy)


* NỖI BẤT HẠNH ĐỜI TÔI (Thùy Yên) 


* NỖI KHỔ CỦA MỘT THUYỀN NHÂN (Thy Vũ Thảo Uyên)


* NƯỚC MẮT CỦA MỘT THUYỀN NHÂN (Nguyễn Mỹ Linh)


* SAIGON TIMES PHỎNG VẤN MỤC SƯ HÀ JIMMY CILLPAM 4 NĂM CÓ MẶT TRÊN TÀU AKUNA CỨU HƠN 5000 NGƯỜI VIỆT NAM VƯỢT BIỂN TÌM TỰ DO TRÊN BIỂN ĐÔNG


* TÀU SẮT BẾN TRE (Tú Minh)


* THẢM KỊCH BIỂN ĐÔNG (Vũ Duy Thái)


* THẢM SÁT TRÊN ĐẢO TRƯỜNG SA


* THỊ XÃ WESTMINSTER VINH DANH TƯỢNG ĐÀI THUYỀN NHÂN


* THÔNG BÁO CỦA ỦY BAN THỰC HIỆN ĐÀI TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN VN


* THƠ LÀM KHI ĐỌC TIN THUYỀN NHÂN (Viên Linh)


* THUYỀN NHÂN: ẤN TÍCH LỊCH SỬ


* THUYỀN NHÂN VÀ BIỂN ĐỘNG


* THUYỀN NHÂN VÀ MỘT VÀI HÌNH ẢNH CỨU NGƯỜI VƯỢT BIỂN


* THUYỀN NHÂN VIỆT NAM VƯỢT BIÊN, TỬ NẠN, ĐẾN BỜ TỰ DO ĐÃ GIÚP NHÂN LOẠI NHÌN RÕ ĐƯỢC CHÂN TƯỚNG CỦA CỘNG SẢN (Lý Đại Nguyên)


* TRÔI GIẠT VỀ ĐÂU (Nguyễn Hoàng Hôn)


* TRỞ VỀ ĐẢO XƯA... (Nguyễn Công Chính)


* TỪ TẤM BIA TƯỞNG NIỆM THUYỀN NHÂN Ở GALANG NHÌN RA CON ĐƯỜNG HÒA GIẢI


* TƯỢNG ĐÀI THUYỀN NHÂN VIỆT NAM ĐÃ CHÍNH THỨC ĐƯA VÀO WESTMINSTER MEMORIAL PARK


* TƯỢNG ĐÀI THUYỀN NHÂN ĐÃ ĐƯỢC ĐẶT VÀO VỊ TRÍ AN VỊ TRONG KHUÔN VIÊN WESTMINSTER MEMORIAL PARK


* TƯỞNG NIỆM QUỐC HẬN 30-4-2012

* VĂN TẾ THUYỀN BỘ NHÂN ĐÃ BỎ MÌNH TRÊN ĐƯỜNG TÌM TỰ DO


* VƯỢT BIỂN (Thanh Thanh)


* VƯỢT BIỂN MỘT MÌNH (Nguyễn Trần Diệu Hương)


* XIN VỀ ĐÂY CHỨNG GIÁM, AN GIẤC NGÀN THU


* XÓA DẤU VẾT TỘI ÁC (Phạm Phú Minh)


 Saigon Times USA

 

 

TRƯỜNG HỢP TÁI BẢN

NHỮNG CUỐN SÁCH

 

NGUYỄN MẠNH TRINH

 

Sau năm 1975, một chủ trương rõ rệt của những người vừa chiếm Sài Gòn là phải bằng mọi giá bôi xóa và chấm dứt  những thành quả của hai mươi năm văn học miền Nam.  Tác phẩm bị tiêu hủy , tác giả bị lên án và cầm tù, hành vi phần thư khánh nho đã liên tục xảy ra khắp cả đất nước. Những trẻ em học sinh khăn choàng đỏ  nhái lại y hệt những động tác của Hồng Vệ Binh  thập niên trước. Đốt sách , học tập lên án “ nọc độc văn hóa  Mỹ Ngụy”,  sách vở bị dầy đạp , bị thiêu hủy  .

 Dương Nghiễm Mậu cũng bị trong hoàn cảnh chung ấy. Bản thân thì bị cầm tù ở trại giam Phan Đăng Lưu, sách vở thì bị chưng bày trong phòng triển lãm tội ác Mỹ Ngụy như một bằng chứng của một nền văn hóa đồi trụy.

 Một đao phủ thủ của văn học miền Nam trong giai đoạn ấy là Trần trọng Đăng Đàn và “ Văn Hóa  Văn Nghệ Nam Việt Nam 1954-1975”. Cuốn sách  được coi như một văn kiện chính thức với  những lời buộc tội và  danh sách  những sách bị cấm. Cuốn sách về sau trở thành luận án của một văn nô là những lý luận  văn học cứng nhắc thô thiển  chẳng có một chút giá trị nào ngoài danh  sách những sách bị cấm và danh sách văn nghệ sỹ miền Nam bị kết tội.Trong đó , có Dương Nghiễm Mậu .   ông ta đã viết     với những lời buộc tội gay gắt  qua tiểu thuyết Tuổi Nước Độc:

“.. Tác hại của  Tuổi Nước Độc  chính là ở chỗ nó đội lốt chống thực dân để chống Cộng sản , nó không trực diện  hô hào người ta theo đế quốc  Mỹ, mà tập trung vào việc gây hoài nghi khuyến khích tiêu cực  để tách bạn đọc ra khỏi  cuộc chiến đấu chống đế quốc Mỹ , đảo ngược phải trái , đánh rối chính tả  xóa nhòa ranh giới thù bạn.. để mong hướng người đọc nhất là những người trẻ tuổi – vào những chọn lựa  sai lầm đi tới  chỗ thỏa hiệp với đế quốc  rồi theo hùa với đế quốc  chống lại nhân dân- điều mà bọn chỉ huy chiến tranh tâm lý Mỹ Ngụy đặt hy vọng nhiều vào từng lớp trí thức tiểu tư sản  ở gia đoạn tác phẩm ấy ra đời. Nhiều luận điệu nhằm phục vụ cho chiến tranh tâm lý tương tự như thế hoặc ở một số  khía cạnh khác  cũng đã thể hiện trong  nhiều tác phẩm khác của Dương Nghiễm Mậu . Chẳng hạn như  Gia Tài Người Mẹ, Địa Ngục Có Thật… “

  Những luận điệu như thế của nhiều người  đồng thanh: Phan Cự Đệ,   Phong Lê, Văn  Tâm,Trần Đình Sử , Trần Hữu Tá , Mai Quốc Liên,…,   đã thành một dàn đồng ca suốt bao nhiêu năm.  Những người viết văn học sử đã theo chủ trương của chế độ muốn xóa bỏ hoàn toàn  một thực thể văn học . Nhưng, tới bây giờ , khuynh hướng ấy có vẻ lung lay.

 Nguyên Ngọc , trong thời gian gần đây ở cuộc phỏng vấn của đài  Á Châu Tự Do RFA  đã  phát biểu về nền văn học miền Nam Việt Nam khi ở trong nước đã tái bản tác phẩm của Dương Nghiễm Mậu và Lê Xuyên:

“  ở Việt Nam trong nhiều năm qua người ta coi như không có cái bộ phận văn học miền nam  trong suốt thời gian có thể nói từ năm 1954 đến năm 1975. Trong những cái nghiên cứu chính thống thì người ta không hề nhắc đến cái bộ phận đó.

Theo tôi trước nhất cần phải khẳng định trong thời gian đó có một cái nền văm học ở miền Nam , trước hết phải công nhận cái  điều đó . cái thứ hai nền văn học đó cũng đã tạo nên những tác giả  và những giá trị đáng kể mà theo tôi là tài sản chung của đất nước…”

Phạm Xuân Nguyên  viết về những truyện ngắn tái bản của Dương Nghiễm Mậu:

“  Văn chương dân tộc Việt  Nam  thế kỷ 20  có nhiều hoàn cảnh lịch sử và lý do khác nhau đã không thuần nhất và thống nhất . Có một thực tế đã  trở thành lịch sử là trong giai đoạn  1954-1975 đất nước bị chia thành hai miền lãnh thổ  và hai thể chế khác nhau  và  dưới hai thể chế trên hai miền lãnh thổ  ấy đã tồn tại  hai nền văn chương khác biệt về ý nghĩa  chánh trị . Nhưng ở những tác gỉa và tác phẩm  tiêu biểu , ở bên này hay bên kia, đó đều là văn chương đúng nghĩa, tức là có giá trị nhân bản, nhân văn đối với con người.

Tôn trọng lịch sử  thì phải thừa nhận  một thực tế khách quan là  văn chương Việt nam thế kỷ 20  có các bộ phận khác nhau và để hình dung bức tranh đầy đủ  về văn chương  dân tộc thì phải  có sự tổng hợp thống nhất  các giá trị văn chương đích thực  rừ các bộ phận cấu thành  ấy.. Độ lùi thời gian và  hoàn cảnh xã hội chính trị  xã hội hiện thời  của đất nước đã tạo điều kiện  cho việc này. ..”

Phạm Xuân Nguyên đã cho rằng việc tái bản những tác phẩm của Dương Nghiễm Mậu nằm trong ý nghĩa ấy , là công nhận sự hiện hữu của nến văn học mà trước đây đã bị khai tử và bôi xóa bởi những người đã cưỡng chiếm được miền Nam. Ông xâu vào việc phân tích những tác phẩm  đã  tái bản từ Nhan Sắc đến Cũng Đành, và tử Đôi Mắt Trên Trời đến  Tiếng Sáo Người Em Út . Những tính chất như  tâm trạng day dứt dằn vặt của người trí thưc trước cuộc sống,  cũng như chất nhân bản rất người  trong văn phong giản dị nhưng chĩu nặng suy tưởng. Phạm Xuân Nguyên kết luận:

“...Trong nền văn  chương Sài Gòn trước năm 1975, Dương Nghiễm Mậu có  vị trí khá đặc biệt nhờ ở văn tài của ông. Ông viết không ồn ào thị trường, không thời sự nhất thời ,nhưng lặn sâu vào bề trong của con người và bề sâu ngôn ngữ  và ma lực của ngòi bút ông khiến ai đã đọc thì không thôi am 1ảnh. Văn nghiệp Dương Nghiễm Mậu ngoài truyện ngắn  còn có những tiểu thuyết  gồm nhiều tác phẩm trong đó  có những tác phẩm rất đáng chú ý.Tuy nhiên vì vì nhiều lý do khó có thể chọn lọc để in lại hết. Còn in lại truyện ngắn Dương Nghiễm Mậu là là lựa chọn chính xác. Từ đây , có thể  hy vọng trong tủ sách này của nhà xuất bản Văn nghệ và Công ty văn hóa Phương Nam  sẽ tiếp tục cho ra những cuốn khác có gía trị văn chương của các tác giả khác. Văn chương dân tộc Việt Nam thế kỷ XX đang cần được kiểm kê đầy đủ  ngõ hầu một bộ văn học sử thế kỷ này sẽ được viết ra trung thực với lịch sử.”

Viết về  một tác giả  đã có lúc là đích nhắm muốn xóa sổ của chế độ hiện hữu như thế kể ra  cũng là một chuyện khá lạ. Trước hết , phải nhận xét rằng cái tâm tốt đẹp của một nhà phê bình đã lớn lên và được học tập từ nền giáo dục  xã hội chủ nghĩa  khi mà một cô giáo dạy đại học  xa lạ với văn học Việt Nam tiền chiến ,  biết mù mờ về Tự Lực Văn Đoàn  và không biết Nhát Linh , Hoàng Đạo , Khái   Hưng là ai.  Văn chương tiền chiến còn bị bôi xóa thì  văn học miền Nam  dĩ nhiên không thể  hiện hữu trong những chương trình giáo dục. Thế mà , Phạm Xuân Nguyên đã viết  chân thực như những đoạn trích dẫn ở trên.

Như vậy , văn học sử sẽ được trung thực với thực tế lịch sử chăng?  Và ,  tất cả sẽ được ghi chép lại cho đời sau từn ý hướng ấy ? Nhưng, không phải dễ dàng lạc quan như vậy .   C ó nhiều dư luận phản ứng. Như bài viết ký tên cô giáo Lê Anh Đào  kết án  truyện của Dương Nghiễm Mậu thú cật hóa con người và lưu manh hóa hình tượng văn học .Vũ Hạnh trong bài viết đăng trên báo Sài Gòn Giải Phóng ngày 22/4/2007” Đâu là tiêu chí của người xuất bản” đã phê phán kịch liệt. Giọng văn thô lỗ áp đặt của một loại công an văn hóa  viết lấy được của một  người cầm bút  nằm vùng  đã biểu hiện cho một khuynh hướng  mắt mù tai điếc  không cảm thấy được  những biến chuyển của dân tộc.  Vũ Hạnh kết án truyện của Dương Nghiễm Mậu phản động và sách của Lê Xuyên thì đồi trụy , Và cái bản đồng ca từ ba chục năm nay lại nhai lại. Nào là    phương tiện của chủ nghĩa thực dân mới  nhằm tha hóa giới trẻ để họ chồng lại “ cách mạng”, nào  là văn nghệ thời ấy cũng độc hại không kém  bom mìn  tàn phá đất nước. Vũ Hạnh viết :

“..  Gần đây trên một vài tờ báo có đăng bài viết của nguyên Thủ Tướng võ Văn kiệt nội dung như thế, bởi sự cảm thông đoàn kết để sớm đưa đất nước phát triển vươn xa.  Theo tinh thần ấy, có thể sẽ có   sự xem xét lại khá nhiều  sản phẩm văn hóa  của chế độ cũ để được lựa chọn và tái hiện với sự giới thiệu và đánh giá đúng mức. Thực ra từ sau giải phóng toàn bộ sách của ông Nguyễn Hiến  Lê đều được in lại  với khối lương lớn , dẫu tác giả  chưa đến với cách mạng một ngày và nội dung của đa số sách Nguyễn Hiến Lê vốn là sách dịch  chứa nhiều quan niệm tư sản

Ngay cả  tác giả hiện sống ở Mỹ như Nguyễn Mộng Giác  vẫn có sách mới in  tại quê nhà , đó là Sông Côn Mùa Lũ  do chính Trung Tâm Quốc Học  ở thành phố này kết hợp với  nhà xuất bản  Văn Học Trung Ương ấn hành  cách đây độ chừng mười năm. Như thế , để khẳng định rằng chúng ta không hề có thành kiến  nào đối với văn học thời cũ  hay là văn học  nước ngoài của các Việt Kiều  mà điều chúng ta bận tâm là những sản phẩm văn hóa  như thế đã đem lại lợi ích gì cho xã hội này?”

Hình như , Vũ Hạnh có bộ óc méo mó và hay quên , khi cố ý hay vô tình? Thí dụ như sách của tác giả Nguyễn Hiến Lê được in có Hồi Ký  NHL . Nhưng chỉ in những phần chung chung còn cả một phần lớn tác giả phân tích về tình trạng xã hội miền Nam rất chính xác thì lại bị cắt bỏ . Phần nhận định ấy được in ở hải ngoại  trong bộ ba cuốn mà cuốn thứ ba như một bản cáo trạng xác thực và hùng hồn của một nhà trí thức dù trước đây đã tỏ ra có cảm tình nhiều với chế độ cộng sản.

Cũng như , Vũ Hạnh nêu lên trường hợp in Sông Côn Mùa Lũ   của nhà văn Nguyễn Mộng  Giác coi như  chính sách xét lại về văn hóa.  Thực ra đó chỉ là một trường hợp đặc biệt hiếm hoi, cũng như Phạm Xuân Nguyên khi  trả llời Vũ Hạnh : “ ..Ông có nhắc đến  nhà văn Nguyễn Mộng Giác sống ở  Mỹ và bộ Sông Côn Mùa Lũ viết về Nguyễn Huệ được in  lại trong nước. Nhưng nếu bây giờ nếu ông NguyễnMộg Giác xin phép cùng in lại  trong nước bộ tiểu thuyết trường thiên khác  của ông ấy là Mùa Biển Động viết về hiện thực  cuộc chiến tại miền Nam trong thời gian  1963-1975 mà không được cấp phép thì ông nói sao thưa ông Vũ Hạnh?”

Chẳng thà  một nhà văn Cộng sản lớn lên trong xã hội miền Bắc viết những lời  cuồng tín thì một lẽ. Còn Vũ Hạnh,  từng sống và cầm bút ở chế độ VNCH mà lại có thái độ như thế thì thật là thô bỉ.  Ông ta   đã bị một thi sĩ trẻ ở trong nước , Lý Đợi, dùng chính những lời ông ta đã viết  về tiểu sử mình  trong tuyển tập Những Truyện Ngắn Hay Nhất Của Quê Hương Chúng Ta. Ông ta bị bắt nhiều lần mà vẫn được tha nhờ sự vận động của các nhà văn trí thức và vẫn viết báo , dạy học bình thường không bị một kỳ thị  nào. Thế  mà bây giờ ông hung hăng kết tội những người đã xin ân giảm cho mình. ..

Và Lý Đợi ngậm ngùi cho những người như Dương Nghiễm Mậu, như Lê Xuyên,..lại bị chụp những cái mũ phản động và đồi trụy cũng như bị  hăm dọa vì những cuốn sách được in lại.

Một bài báo mới đăng trên nhật báo Nhân Dân ngày 8/8/2007 tiếp tục công việc  đấu tố , bài “Văn hóa  chân chính không cần sự đánh bóng" của Nguyễn Hòa , một nhà phê bình  chỉ phê chứ không cần bình , và cung cách cũng giống y chang Vũ  Hạnh, thái độ một mật thám văn nghệ.  Ông phê truyện của Dương Nghiễm Mâu đầy hơi hướng hiện sinh đến nay đã qua “date” cũng như  đề cập đến những người “bên kia" thì mô tả bằng những hình ảnh không thực bị bóp méo.

Nguyễn Hòa  chơi trò đánh lận con đen khi cho rằng ở miền Nam mà ông ta gọi là vùng tạm chiếm chỉ có một loại văn chương mà ông gọi là văn chương tiến bộ ở trong bưng biền hay của những cây bút đại loại như Vũ Hạnh . và chỉ có dòng văn học này mới đại diện cho miền Nam thời kỳ ấy.  Có lẽ , đó cũng là chủ trương của Đảng Cộng Sản.   Cái  giả và cái thật bị nhập nhòa   tạo thành những hỏa mù để  lịch sử bị bóp nặn theo chiều hướng  phục vụ cho chế độ hiện tại.

Nguyễn Hòa viết:”

“..  Do những điều kiện lịch sử cụ thể, có thể nói rằng trong gần một thế kỷ qua, văn học Việt Nam đã vận động trong hoàn cảnh khá đặc biệt. Và không có nguyên do nào khác, chính sự chi phối của các xu hướng tư tưởng, chính trị khác nhau xuất hiện trong bối cảnh đất nước bị xâm lược sinh các xu hướng tư tưởng nghệ thuật khác nhau.

Trong bối cảnh đó, từ những năm 30 của thế kỷ trước, khuynh hướng văn học cách mạng đã ra đời trong từng bước được khẳng định và với các phẩm chất ưu việt của nó, văn học  cách mạng đã có vị trí then chốt trong tiến trình phát triển  chung của văn học Việt Nam hiện đại.

Bên cạnh đó, với thái độ tiếp cận khách quan về lịch sử, khi đề cập tới văn học Việt Nam chúng ta jgông thể phủ nhận vai trò của những tác phẩm văn học tiến bộ trong giai đoạn 1930-1945 không thể không nhắc tới một số tác phẩm văn học tiến bộ xuất hiện ở vùng tạm chiếm giai đoạn 1946-1954 và ở miền Nam trong giai đoạn 1954-1975 bởi các tác phẩm này đã góp phần vạch rõ tội ác xâm lược , khẳng định lòng yêu nước ý thức tự tôn dân tộc  cổ vũ mọi người hướng tới các giá trị nhân bản chân chính..”Đúng là giọng điệu của một chính trị viên tuyên huấn Đảng  đang thuyết giảng những bài học chán như cơm nếp nát chứ không phải nhận định của một người phê bình văn học có suy nghĩ.  Làm sao so sánh được những Hòn Đất , những Chị Sứ  với những tác phẩm  của Dương Nghiễm Mậu được dù người đó có óc khôi hài đen?

Nguyễn Hòa phê khơi khơi , chê khơi khơi không cần dẫn chứng:

Trong 44  truyện ngắn của Dương Nghiễm Mậu , những mảnh đời , những kiểu sống nhọc nhằn được lý giải theo lối “mô phỏng  triết lý hiện sinh” một cách khá lộ liễu nên không có gì là đặc sắc khi bắt gặp trong các tác phẩm một thái độ sống vô hồn lạnh lẽo, những câu trả lời về sự sống chết  vô cảm dửng dưng.

Lối văn chương hiện sinh ấy ngày nay đã” quá dát” so với lịch sử , người ta thường hồi nhớ về nó chứ có mấy ai hứng thú tìm đọc như để tiếp xúc với tuyệt tác văn chương mà phải quảng bá rùm beng..”

Trong tương lai , chắc sẽ có nhiều người và nhiều bài viết  đươc chế độ huy động để viết tương tự một giọng như Vũ Hạnh  như  Nguyễn Hòa..

Tự hỏi , có phải chế độ này có muốn  thừa nhận  20 năm văn học miền Nam  và  văn học hải ngoại không như  cựu thủ tướng Cộng sản Võ Văn Kiệt  phát biểu không ? liệu câu nói của một người hết thời  có giá trị thực tế không ? Hay chỉ là nói để vớt vát , để nói cho có mặt ..

Có thể  họ sẽ mang những văn chương mà họ gọi là văn học tiến bộ “ ở trong bưng hoặc của những kẻ  nằm vùng làm nồng cốt và cho xen vào một phần những tác giả vô thưởng vô phạt  để đại diện cho văn học miền Nam.Một thời kỳ văn chương đầy sinh động và nhiều khai phá sẽ được  bóp nắn lại , tái chế lại để thành một  thứ  khác hơn  phù hợp với nhu cầu chính trị cũng như để tỏ ra đã có sự thay đổi . Nhưng, trong bản chất , vẫn là  muốn duy trì sự độc tôn   của  văn chương mà họ gọi là “ hiện thực xã hội chủ nghĩa”

Một người trong cuộc  có sách được tái bản có phản ứng ra sao, tôi đọc  bài viết của Nguyễn thị Lan Anh:

“.. Nghe và đọc hết một lượt các bài góp ý phê bình hiện tượng tái bản sách  của các nhà văn trước năm 1975, mà cụ thể của Dương nghiễm Mậu , tôi nhắc điện thoại Bố ơi, người ta mắng bố ghê quá. Con sợ.. Bên kia đầu giêy, giọng đàn ông trẻ trung đầm ấm” Không sao toàn cái bên lề có gì mà sợ” Giọng điệu như vậy mà bảo là không sao. Con lên chở bố đi cà phê thấy sự thực bố “ không sao" mới tin. Ừ thì lên! Chỗ cũ ấy , nhớ không?..”

Tự nhiên tôi lại đọc một đoạn văn viết về Dương Nghiễm  Mậu hơn hai chục năm về trước:

“.. Riêng nghe tin Dương Nghiễm Mậu bây giờ làm công nhân một xưởng sơn mài thành phố, không hiểu sao tôi lại thấy vui và muốn cười.  Có lẽ vì Dương Nghiễm Mậu bao giờ cũng đến với tôi bằng khuôn mặt đó. Khuôn mặt một người nhắm cả hai mắt  lại, cho cái nhìn  trở thành cái nhìn  bên trong, cái nhìn tâm hồn  và nụ cười tủm tỉm  hóm hỉnh  là chân dung Mậu ở tấm hình chân dung ngộ nghĩnh của Trần Cao Lĩnh. Cũng có lẽ vì tôi thấy  Mậu vững chãi nhất, chẳng phải buồn phiền và xót xa cho hắn..”

 Một già, một trẻ viết về tác giả Nhan Sắc như vậy cũng đủ  cho thấy được cái nội lực mạnh mẽ  cũng như một quan niệm sống của kẻ sĩ phương đông. Viết bằng tâm cảm trung thực, của nỗi day dứt có thực , của suy tư có thực nên văn chương  còn tồn tại với thời gian.   Hơn ba chục năm đã qua, những tác phẩm đã bao lần bị vùi dập, dầy xéo, đã bao nhiêu lần  bị thiêu đốt, bị xỉ mạ, bị lên án . Nhưng, cái chân thực vẫn còn tồn tại. Chẳng có ai và chế độ nào xóa đi được những dòng chữ tâm huyết của người nghệ sĩ. Thành ra , tái bản sách của Lê Xuyên và Dương Nghiễm Mậu  cũng chỉ là sự tất yếu phải đến để dần dần  ló ra những gia tài quý báu bị vùi lấp. Có thể  cũng ở trong một tính toan nào đó của  chế độ đang muốn xiết chặt truyền thông  nhưng   bất ngờ đã bị phản tác dụng. Nhưng , dù thế nào chăng nữa ,  chế độ nào mạnh mẽ cho bằng thời Tần thủy Hoàng , thế mà cũng không phần thư khánh nho hoàn toàn được. Huống chi, lúc bây giờ, không có gì bưng bít được khi thế giới gần gũi với nhau như trong một ngôi làng với những hệ thống truyền thông tinh nhạy…